Romeinse scheepslading ontdekt in Meer van Neuchâtel: 1.000 artefacten geborgen
Onderwaterarcheologen hebben in het Zwitserse Meer van Neuchâtel een omvangrijke Romeinse scheepslading uit de eerste helft van de 1e eeuw n.Chr. blootgelegd. De vondst, bestaande uit meer dan duizend keramische objecten en militaire uitrusting, bleef lange tijd geheim om plundering te voorkomen. De uitstekende conservering van de organische resten biedt onderzoekers een uniek inkijkje in de logistiek van het Romeinse leger.
De ontdekking werd gedaan door duikers van de Octopus Foundation in samenwerking met lokale archeologen. Wat aanvankelijk werd aangezien voor een depot met munitie uit de Tweede Wereldoorlog, bleek bij nader inzien een enorme stapel terracotta te zijn. Na opgravingscampagnes in 2025 en 2026 zijn inmiddels meer dan duizend objecten naar de oppervlakte gebracht. Het schip zelf, dat vermoedelijk tussen 20 en 50 n.Chr. zonk, is tot op heden nog niet gelokaliseerd.
Bevoorrading van de legioenen
De lading bestaat hoofdzakelijk uit aardewerk dat in het huidige Zwitserland werd geproduceerd. Onderzoekers vermoeden dat de goederen bestemd waren voor een Romeins legerkamp. Een van de kisten kon dankzij inscripties exact worden gedateerd op het jaar 17 n.Chr. De omvang van de lading suggereert dat de zending bedoeld was voor de bevoorrading van een volledig legioen van ongeveer 6.000 manschappen.
Naast de handelswaar zijn er ook persoonlijke bezittingen van de bemanning en mogelijk begeleidende militairen gevonden:
-
Militaire uitrusting: twee zwaarden (gladii), een dolk, een gesp en een fibula. Dit wijst op de aanwezigheid van legionairs die het transport escorteerden.
-
Persoonlijk vaatwerk: een gevlochten mand met zes keramische objecten die afwijken van de hoofdlading. Archeologen gaan ervan uit dat dit het eenvoudiger servies van de scheepslui was.
Wist je dat... kalk de tijd kan stilzetten?
De uitzonderlijke staat van de vondsten is te danken aan de bodemgesteldheid van het meer. Veel objecten lagen ingebed in een laag meerkalk. Deze zuurstofarme omgeving zorgde voor een 'miraculeuze' conservering van organische materialen. Zo bleven niet alleen een gevlochten mand en houten zwaardgevesten bewaard, maar konden onderzoekers zelfs voedselresten in de potten veiligstellen voor analyse.
Wetenschappelijke analyse
De artefacten bevinden zich momenteel in de restauratiefase. Op het land kunnen restauratoren details bestuderen die onder water, door sedimentvorming, onzichtbaar bleven. Denk hierbij aan stempels van de makers, resten van stro dat als verpakkingsmateriaal tussen de borden diende en de exacte samenstelling van de aangetroffen voedselresten.
De resultaten van het onderzoek zullen worden gepresenteerd in een documentaire en een boek in 2027. De vondsten zullen uiteindelijk worden tentoongesteld in het Laténium in Neuchâtel, het grootste archeologische museum van Zwitserland.
