‘Odysseus en Penelope’ in activiteitenreeks Rijksmuseum van Oudheden, Leiden

Het Rijksmuseum van Oudheden zet het beroemde koppel Odysseus en Penelope uit het wereldberoemde epos de Odyssee van Homerus in de schijnwerpers met een nieuwe gelijknamige activiteitenreeks. Die bestaat uit de kleine tentoonstelling ‘Tegendraads’ (te zien tot en met augustus) en een Odyssee-leesclub in een vijfdelige podcastserie, met onder meer Imme Dros. Daarnaast is er een avondvullend programma op 25 juni onder de noemer ‘An evening with Odysseus and Penelope’. Vanaf 11 juni komen museumbezoekers Odysseus ook tegen in het werk van kunstenares Elisa Pesapane, in het zomerproject ‘Galleria’. Zie het programma op de museumwebsite

De Odyssee, het beroemde epos van de Griekse geschiedschrijver Homerus, vertelt het verhaal van koning Odysseus. Deze legendarisch slimme held zwerft tien jaar lang over zeeën en eilanden, op weg naar huis na de Trojaanse Oorlog. Ondertussen wacht zijn vrouw Penelope trouw op hem, zij zit hele dagen aan haar weefgetouw op hun eiland Ithaka. Daar wemelt het van de mannen die met haar willen trouwen, om zo de macht op Ithaka over te nemen. Penelope heeft deze ‘vrijers’ beloofd om een van hen als nieuwe echtgenoot te kiezen wanneer ze klaar is met weven. Maar ‘s nachts haalt Penelope haar werk stiekem weer uit, om zo meer tijd te winnen tot Odysseus terug is. Een stille en slimme daad van verzet.

Tentoonstelling ‘Tegendraads’                                             Te zien tot en met augustus 2026

Deze kleine tentoonstelling achter de tempel van de museumhal vertelt Penelopes verhaal van de Odyssee, geïllustreerd door voorwerpen uit de oudheid en tekeningen van illustrator Lena Addink. Met haar weefgetouw als wapen, met kracht, slimheid en geduld wist zij niet alleen zichzelf te redden tijdens afwezigheid van Oduysseus, maar ook haar gezin en het koninkrijk. Odysseus zelf noemt dit in de Odyssee een daad die haar ‘eeuwige roem’ heeft gebracht. Normaal kon dat alleen verdiend worden door mannen op het slagveld – maar Penelope had het bereikt door te weven. Weven was niet alleen een van haar traditionele taken als huisvrouw, maar tevens de manier om de regie over haar leven in eigen hand te houden.

Leesclub-podcast ‘Odysseia’                  Afleveringen op 10, 17, 24 april en 1 mei 2026

Luister en lees mee met deze vijfdelige podcastserie, waarin o.a. RMO-conservator Suzan van de Velde in gesprek gaat met wetenschappers en experts over vele onderwerpen uit De Odyssee: van de hond Argos tot de zeemonsters onderweg. Met onder meer Ineke Sluiter (hoogleraar Griekse taal en cultuur), Gert Jan van Wijngaarden (archeoloog Middellandse Zeegebied) en vertaler Imme Dros. Deze serie maakt deel uit van de museumpodcast Verleden Verteld.

Zomerevenement ‘Galleria’                    11 juni tot en met 1 november 2026

Elisa Pesapane is een Nederlands-Italiaanse beeldend kunstenares, illustrator en verhalenvertelster. Ze verbeeldt De Odyssee in de tekeningen van haar project ‘Odysseus en de verdronkenen en de geredden’. Haar werk is te zien als een van de twaalf exposities van het RMO-zomerproject Galleria.

An evening with… Penelope & Odysseus         donderdag 25 juni 2026

Een multimediale avond over de doorwerking van de verhalen van Odysseus en Penelope in de hedendaagse cultuur, zoals in film, kunst en muziek. Het programma wordt samengesteld en gepresenteerd door Aurora Raimondi Cominesi (archeoloog) en Claire Stocks (classicus). De voertaal tijdens deze avond is Engels.

Meet the artist: Elisa Pesapane            donderdag 27 augustus 2026

Kunstenares Elisa Pesapane vertelt over de totstandkoming van haar project ‘Odysseus en de verdronkenen en de geredden’. Dit werk is te zien als een van de twaalf mini-exposities van het RMO-zomerproject Galleria.